Jak rozmawiać żeby dobrze leczyć?

W grudniu 2014 roku Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach otrzymał dofinansowanie z Europejskiego Funduszu Społecznego na realizację w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki projektu „Jak rozmawiać żeby dobrze leczyć? Warsztaty komunikacji i staże dla przyszłych lekarzy”.

Celem tego pilotażowego projektu było zainteresowanie studentów VI roku kierunku lekarskiego zagadnieniem komunikacji klinicznej i umożliwienie przyszłym lekarzom praktycznego wykorzystania zdobytych na warsztatach umiejętności i wiedzy. Koordynatorem projektu została mgr Małgorzata Perlak, a asystentem koordynatora mgr Paweł Szokalski – pracownicy Centrum Dydaktyki i Symulacji Medycznej.

Realizacja zakończonego we wrześniu 2015 r. projektu przebiegła dwuetapowo. Pierwsza część objęła 25 godzin warsztatów, w tym 10 godzin warsztatów symulacyjnych i została zrealizowana we współpracy z Centrum Edukacyjnym „Progress” przy wykorzystaniu infrastruktury CDiSM. Drugi etap miał postać czterotygodniowego stażu (140 godzin) na oddziale pediatrycznym, onkologicznym, szpitalnym oddziale ratunkowym lub w hospicjum.

W ramach projektu wsparciem objęto 60 studentów VI roku kierunku lekarskiego, a 54 studentów, którzy z najwyższą punktacją ukończyli warsztaty, otrzymało stypendium stażowe na odbycie w wybranych szpitalach klinicznych SUM i w Hospicjum Miłosierdzia Bożego w Gliwicach przewidzianego programem stażu.

Już na etapie rekrutacji projekt cieszył się dużym zainteresowaniem. Spośród siedemdziesięciu aplikantów Komisja Rekrutacyjna wybrała 60 uczestników projektu, którzy oprócz wysokiej średniej ocen wykazali się zaangażowaniem na polu naukowym oraz udziałem w wolontariatach w obszarze ochrony zdrowia.

Część warsztatową przeprowadzono w weekendy, a staże odbyły się w okresie wakacyjnym tj. w lipcu i sierpniu, tak by nie kolidowały z regularnymi  zajęciami dydaktycznymi.

W celu dokonania oceny przydatności realizowania projektów z zakresu komunikacji klinicznej dla potrzeb przyszłych lekarzy, zespół pracowników CDiSM przygotował i dokonał ewaluacji ankiet przeprowadzonych wśród uczestników projektu w trzech różnych punktach czasowych.

Przed przystąpieniem do części warsztatowej 55% ankietowanych oceniło swoje przygotowanie w zakresie komunikacji klinicznej z pacjentem i jego rodziną jako przeciętne. 22% ogółu określiło swoje kompetencje jako słabe i tyle samo jako zadawalające. Jedynie 2% oceniło swoje kompetencje w zakresie komunikacji klinicznej jako bardzo dobre.

Po zakończeniu warsztatów sytuacja uległa radykalnej zmianie. Aż 98% uczestników stwierdziło, iż warsztaty z komunikacji klinicznej były przydatne i są potrzebne do rozwoju kompetencji zawodowych przyszłego lekarza.

Kolejnych interesujących informacji dostarczyła ankieta przeprowadzona po zakończeniu stażu. Stażyści zostali poproszeni o dokonanie oceny jego efektywności. Wszyscy ankietowani stwierdzili, iż jednostka, w której realizowali staż w pełni spełniła ich oczekiwania. Według 80% badanych uczestniczenie w stażu umożliwiło praktyczne zastosowanie technik komunikacyjnych poznanych w części warsztatowej.

Nie tylko pomyślne wyniki przeprowadzonych ankiet, ale również bezpośrednie rozmowy przeprowadzane z uczestnikami projektu, prowadzącymi zajęcia warsztatowe i opiekunami stażu potwierdziły, że zagadnienie komunikacji klinicznej w kształceniu przyszłych lekarzy ma bardzo duże znaczenie. Wszyscy podkreślali, że udział w projekcie pozwolił na uzupełnienie zdobytej w czasie studiów wiedzy, a staże dały unikalną możliwość bezpośredniego kontaktu z pacjentem tuż przed podjęciem pracy zawodowej. Zdaniem uczestników projektu największym atutem była forma zajęć o zdecydowanie praktycznym charakterze. Opiekunowie stażu bardzo pozytywnie ocenili zaangażowanie stażystów oraz ich przygotowanie, które otrzymali w trakcie warsztatów.

Niewątpliwie sukces projektu „Jak rozmawiać żeby dobrze leczyć? Warsztaty komunikacji
i staże dla przyszłych lekarzy”
nie byłby możliwy bez otrzymanego z Europejskiego Funduszu Społecznego wsparcia finansowego. Program Operacyjny Kapitał Ludzki stworzył unikatową możliwość pozyskania środków na podnoszenie kwalifikacji zawodowych
i studenci Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach skorzystali z tej szansy. Uzyskane rezultaty potwierdziły słuszność działań dążących do pozyskania alternatywnych środków na cele edukacyjne. Obecnie Śląski Uniwersytet Medyczny czyni starania o pozyskanie dofinasowania w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój.

Opracowały: Ewa Barska i Małgorzata Perlak